Sâm Ngọc Linh ưa bóng mát, độ ẩm cao và thích nghi dưới tán rừng. Đưa loài cây quý này vào sản xuất quy mô lớn mà vẫn giữ được chất lượng là bài toán nhiều nhà khoa học đang giải. Một hướng đang được thử nghiệm là giá thể hữu cơ chuyên dụng cho khâu ươm giống, và Minh Tâm có phần đóng góp trong dự án này.
Một dự án thuộc nhóm nhiệm vụ sản phẩm quốc gia
Dự án có tên đầy đủ “Hoàn thiện quy trình sản xuất và sử dụng giá thể nền hữu cơ, chế phẩm vi sinh vật chức năng chuyên dụng cho sâm Ngọc Linh phục vụ sản xuất giống, canh tác ở quy mô công nghiệp tại Quảng Nam và Kon Tum”, mã số SPQG.12.05.DA.10/21, do Viện Thổ nhưỡng Nông hóa chủ trì. Dự án nằm trong nhóm nhiệm vụ khoa học và công nghệ của sản phẩm quốc gia “Sâm Việt Nam”.
Sâm Việt Nam cũng là trọng tâm của Chương trình phát triển Sâm Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2045, được phê duyệt tại Quyết định 611/QĐ-TTg năm 2023. Theo Báo Đấu thầu, chương trình phấn đấu đến năm 2030 diện tích trồng sâm đạt khoảng 21.000 ha, sản lượng khai thác khoảng 300 tấn mỗi năm; bài báo cũng nêu một khó khăn của ngành là thiếu nguồn giống bảo đảm chất lượng. Nhân giống tốt vì thế là khâu then chốt.
Thí nghiệm giá thể bầu ươm trong nhà lưới
Tại khu thí nghiệm trong nhà lưới, các công thức giá thể bầu ươm chuyên dùng cho sâm Ngọc Linh, ký hiệu từ CT1.1 đến CT1.6, được bố trí cạnh nhau để so sánh. Biển thí nghiệm ghi rõ mục tiêu: đánh giá hiệu quả của giá thể nền hữu cơ chuyên dụng và chế phẩm vi sinh vật chức năng cho ươm giống và trồng sâm Ngọc Linh.
Có thể hiểu giá thể bầu ươm là “đất” nhân tạo của cây con: nơi rễ bám, giữ nước và giữ dinh dưỡng trong những tháng đầu. Với một loài cây quý như sâm Ngọc Linh, một công thức giá thể ổn định, sản xuất lặp lại được, là nền móng cho khâu nhân giống quy mô lớn mà dự án hướng tới.
Phần việc của Minh Tâm
Dự án được giới thiệu tại hội nghị khởi động ngày 21/02/2023 ở Quảng Nam, cùng với dự án giá thể hữu cơ và phân bón vi sinh vật mà Minh Tâm phối hợp với Viện Thổ nhưỡng Nông hóa thực hiện trong Chương trình nông thôn miền núi.
Viện Thổ nhưỡng Nông hóa tổ chức chào hàng cạnh tranh qua mạng cho gói thầu “Nguyên liệu khác (Đá bọt, phân hữu cơ, NPK)” thuộc dự án, mở thầu ngày 08/01/2024. Theo thông tin công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, Minh Tâm là nhà thầu được lựa chọn; kết quả được phê duyệt ngày 16/01/2024 và hợp đồng được ký ngày 19/01/2024. Hàng hóa Minh Tâm cung ứng gồm:
Đạm Urê Minh Tâm (mã số phân bón 01606), sản phẩm của chính nhà máy Minh Tâm;
NEB-26 Hoa Kỳ, sản phẩm từ công nghệ dịch tiết rễ, sản xuất tại Hoa Kỳ, do Minh Tâm nhập khẩu và phân phối;
cùng một số vật tư khác cho thí nghiệm: đá bọt (pumice), phân lân và phân kali.
Cần nói rõ để tránh nhầm lẫn: NEB-26 không phải là chế phẩm vi sinh. Theo nhà sản xuất, dịch tiết rễ không phải là vi sinh vật sống. Còn “chế phẩm vi sinh vật chức năng” trong tên dự án là một hợp phần nghiên cứu riêng của nhóm thực hiện.
Từ sâm Ngọc Linh đến những cây dược liệu khác
Kinh nghiệm với giá thể và vi sinh vật có ích không chỉ dành cho sâm. Trong dự án giá thể hữu cơ tại Quảng Nam, Minh Tâm và Viện Thổ nhưỡng Nông hóa còn xây dựng mô hình cho cây dược liệu ba kích ở Tây Giang và mô hình hoa, cây cảnh. Theo phần giới thiệu của công ty, phát triển giá thể phục vụ trồng sâm Ngọc Linh và nhiều loại cây dược liệu, hoa, cây cảnh khác là một hướng đi Minh Tâm theo đuổi.
Thông tin chính
Dự án: hoàn thiện quy trình sản xuất và sử dụng giá thể nền hữu cơ, chế phẩm vi sinh vật chức năng chuyên dụng cho sâm Ngọc Linh, mã số SPQG.12.05.DA.10/21.
Đơn vị chủ trì: Viện Thổ nhưỡng Nông hóa. Địa bàn: Quảng Nam và Kon Tum.
Giới thiệu tại hội nghị khởi động: 21/02/2023, Quảng Nam.
Thí nghiệm: các công thức giá thể bầu ươm CT1.1 đến CT1.6 trong nhà lưới.
Minh Tâm cung ứng vật tư, trong đó có Đạm Urê Minh Tâm và NEB-26 Hoa Kỳ; hợp đồng ký ngày 19/01/2024.
Xem hình ảnh thí nghiệm tại trang dự án Giá thể hữu cơ cho sâm Ngọc Linh, tìm hiểu công nghệ NEB-26 Hoa Kỳ và Đạm Urê Minh Tâm. Đơn vị nghiên cứu, hợp tác xã hay doanh nghiệp muốn trao đổi hợp tác về phân bón cho cây dược liệu xin liên hệ Minh Tâm qua trang Liên hệ.
